7 februari 2026
In het midden van het Oosterpark ligt een bruggetje dat sinds 2017 een naam heeft: Klaartje de Zwarte-Walvischbrug. Omdat er verder geen uitleg bij staat, blijft onduidelijk wie Klaartje de Zwarte-Walvisch dan eigenlijk was en waarom er een brug naar haar is vernoemd. In deze podcast gaan we op zoek naar de naamgeefster.
De brug is niet alleen speciaal vanwege de naam, ook het ontwerp verdient aandacht. De brug is ontworpen in 2016 door Buro Sant en Co Landschapsarchitectuur uit Den Haag. Het is een moderne interpretatie van de oorspronkelijke toegangsbrug van het Oosterpark die Leonard Springer had getekend en waarvan de balustrades gemaakt waren van boomtak-materiaal (zie foto’s)
Met dank aan:
Suzanne Hendriks (researcher)
en Yessin, Sasha, Hichem, Sophie & Seven, Hennen & Recham en Cor, de voorbijgangers in het park.
Interviews en samenstelling: Marianne Boogaard, Anouk Euser (park-interviews)
Stem dagboekfragmenten: Anouk Euser
Coaching, eindmix en foto's: Leon Paquay en Lucy Buddelmeijer
Muziek:
- Hermine Deurloo (mondharmonica): Oktober in het Oosterpark
- Geke van der Sloot: Waar zijn ze gebleven de joden van ons Amsterdam
Het lied 'Waar zijn ze gebleven de joden van ons Amsterdam?' is geschreven in 1947 door componist Hans Krieg. Op Youtube is ook een (oude) versie te vinden gezongen door zijn dochter, Mirjam Krieg, met aan het eind een videofragment van Klaartje tijdens de trouwerij van haar zus.
Ter nagedachtenis aan Klaartje en Joseph de Zwarte, zijn in januari 2024 Stolpersteine gelegd voor de woning in de 2e Oosterparkstraat 245,
Lees ook:
Foto: Ieke Ginjaar.
Achtergrondinformatie:
- Het dagboek van Klaartje de Zwarte-Walvisch heet Alles ging aan flarden uitgegeven bij Uitgeverij Balans
- In de TV-serie Het was oorlog(NTR, 2009, aflevering 5) worden enkele dagboekfragmenten van Klaartje de Zwarte-Walvisch worden voorgelezen: (bij 25 min.38 sec, en 37.05)
- Nationaal Holocaust-museum
Luister ook eens naar podcast-aflevering: #4 - Klaartje en de Jodenjagers. In het Nationaal Holocaust-museum zijn ‘vergeetmenietjes’ opgesteld, ook een voor Klaartje, met daarin het kalenderblok op een tafeltje
https://www.joodsmonument.nl/nl/page/744283/klaartje-de-zwarte-walvisch
- De 'naamgever' van de Klaartje de ZwarteWalvischbrug is Carian Hulzebos
https://cariancultuur.wordpress.com/
https://zoek.officielebekendmakingen.nl/gmb-2017-168336.pdf